Phúc Châu – Chúng tôi… hèn hạ từ đó! (kỳ một)

Blaise Pascal, nhà toán học Pháp ở thế kỷ XVII đã nhận định “Con người là một cây sậy, nhưng là một cây sậy có tư tưởng”.

Vào thập niên 1960 tại miền Nam, học sinh tiểu học cũng có bài học thuộc lòng nói về ý này: “Con người ta bé như cây sậy – thân yếu mềm nhưng lại biết suy – bầu trời thăm thẳm huyền vi…” Có lẽ do ảnh hưởng từ tư tưởng này mà LM. Tiến Lộc đã viết trong bài ca sinh hoạt: “Hai tay lên vai chúng ta bước đều – Tay giơ lên cao giúp ta thấu hiểu – Tay đặt lên mình nhận ta hèn yếu…” mà sau này người ta đã sửa hai từ hèn yếu thành hai từ khác cho có dáng vẻ hơn, làm sai cả ý tứ bài hát “thấu hiểu và hèn yếu” vốn ở lãnh vực tinh thần.

Khi người nào tự mình nhìn thấy mình hèn yếu thì người đó đã chợt nhận ra và trực diện với các khuyết điểm của mình – kẻ đó sẽ trở nên rất mạnh.

Thay vì lo đối đầu với đồng loại để tranh hơn, tranh thua, họ sẽ tự mình nhìn lại bản thân và tu sửa các khuyết điểm đó cho hoàn chỉnh hơn, sức chịu đựng gió giông sẽ bền lâu hơn và có thể che chở cho những cây sậy khác.

Thiền quán Phật giáo lại trực nhận ra rằng ngay cả nhỏ bé như hạt cát sông Hằng cũng chỉ là nhân duyên tương hợp không có tự thể, suy ra cũng không có cái gì gọi là “nguyên tử” vì chính chúng cũng do duyên sinh. Từ đó thể nhập vào vạn pháp sinh biến trong vũ trụ không vướng chấp bởi không gian, thời gian vô sở chướng ngại, tịch lặng yên ổn – “Duy Ngã Độc Tôn”. “Xá Lợi Tử thấy chư pháp không tướng, không sanh không diệt, không sạch, không dơ, không tăng, không giảm…”

Ở người trí không tăng; ở kẻ phàm phu không giảm… Trí Bát Nhã vốn sẵn có khắp nơi. Sự kham nhẫn đã vô cùng mà lượng bao dung cũng vô hạn. Phân tích hai cấu tứ trên để thấu hiểu vấn đề mà chúng tôi đề cập sau đây: “Người Việt Nam hèn hạ” được một nữ doanh nhân Sài Gòn nhận định mới vài năm gần đây: Thời Xuân Thu, bà mẹ hiền của thầy Mạnh Tử ngồi nhà nghe hang xóm đi xa về bảo: “Con của bà tên Mạnh Tử bị sai nha bắt vì can tội giết người!” Mẹ Mạnh tử vốn rất hiểu tính tình con trai nên vẫn điềm nhiên ngồi quay tơ dệt vải vì biết chắc rằng Mạnh Tử không bao giờ vướng cái tội như thế. Người hàng xóm thứ hai hớt hãi ghé báo tin “Mạnh Tử giết người” bà cũng hơi lo nhưng vẫn tin con mình không có làm chuyện ấy. Rồi người thứ ba, thứ tư tốt bụng ghé nhà báo tin con bà giết người khiến cho bà mẹ hiền không còn tin tưởng nơi mình và con mình nữa, bà bỏ khung tơ vội vàng chạy ra chợ. Rút cục, kẻ giết người chỉ là… trùng tên họ mà thôi. Các chiến dịch tuyên truyền, tâm lý chiến bắt nguồn từ các thời cổ đại cho đến đương đại vẫn còn hiệu lực khi kẻ cuồng đồ cố tình lập đi lập lại một sự kiện, một giáo điều ngu muội nào đó để “nhồi sọ” số đông, thoạt đầu có thể những người có học vấn, có trí thức không tin nhưng số đông người ít học vấn ít suy tư hơn sẽ tin và tin điên cuồng thành một xu thế cuồn cuộn cuốn phăng một số người không tin trước đó thành thật tin hay một số giả vờ tin tưởng những điều gian dối kia là… đúng đắn.

Cuộc đời chúng tôi có khi bị khốn nạn do đặt niềm tin vào những đàn anh thông minh, giỏi giang được ăn học tử tế thời đó. Tôi có hỏi tại sao mục tiêu của Việt Minh thời đó nhắm đánh bốn thành phần trong nước là Trí (Trí thức) – Phú (giàu sang) – Địa (địa chủ) – Hào (cường hào ác bá) mà các anh lại đi theo con đường đó? Có phải do cuộc đấu tranh dồn ép các anh vào chân tường mà phải bỏ trốn ra chiến khu? Thời đó, chúng tôi đã ngửi được một chủ nghĩa yêu nước nồng nặc sặc mùi – “chống thằng này thì phải chạy theo thằng kia”, thế thôi!

Một thằng nhỏ như tôi mà phải ngồi phân tích cho các anh nghe cuộc đấu tố ruộng đất qua film “Chúng tôi muốn sống”, người chết như rạ, con cái đấu chết cha mẹ; vợ đấu chết chồng, làng xóm, bạn hữu… đấu chết nhau. Có khi nào một vị vua ngồi ở Hà Thành mà chung quanh đấu chết hàng trăm nghìn nhân mạng đồng bào mình mà nói rằng không biết! Bất cứ ai dù cao quí cách mấy mà vô nhân tính như vậy thì cũng là tên “Tội đồ nhân loại”…

Các anh nói đó là do Cộng Hòa tuyên truyền, chuyện ấy có vẻ như không có thật! Diễn biến miền Bắc thời đó đã phá vỡ hoàn toàn ba hệ thống: Gia đình – Tôn Giáo – Dân Tộc, thời đó các nhà văn hóa chỉ lịch sự gọi là “Chiến tranh Ý thức hệ” mà ít ai nêu ra cái hậu quả độc hại của nó: Gia đình mất nề nếp gia phong, Tôn giáo mất tín ngưỡng tâm linh, Dân tộc mất hết giềng mối tự chủ… Đến nỗi không ai nhận ra ngôi sao vàng trên nền cờ đỏ của Bắc Việt là tín hiệu hứa hẹn nhập vào cờ đỏ 5 sao vàng của Trung Cộng.

Đạo đức chỉ rặt những giáo điều của các chiến binh vô sản “Vô sản, vô sản hãy tiến lên”.

Chúng ta chỉ chịu đựng mới 41 năm, riêng ở miền Bắc phải cộng thêm 21 năm tập trung chịu đựng bao gian nan khổ nhục để sống khổ và chiến đấu đến ngày mùa hạ 1975. Các anh chị trí thức sinh viên, nhà báo, dân biểu đối lập… đã “thoát ly” từ sớm, theo đại quân trở về “tiếp quản” Sài Gòn – Các anh kêu gọi chúng tôi “thoát ly gia đình” để theo đường Cách mệnh, nhưng ơn Phật! Nhờ sự tu định từ sớm tôi đã nhận ra sự dối trá của các anh, các anh sinh viên Sài Gòn của thời chiến tranh “chống Mỹ cứu nước”. Rồi các anh bị “thất sủng”, bị về hưu sớm, có người đi công cán nước ngoài rồi trốn ở lại. Có những người ở cuối đời đã phản kháng lại vì biết tự mình đã sai lầm, tiếp tay đưa dân tộc này trở về lại thời “bộ lạc man khai”.

Tất cả đều đã muộn màng! Khi hai miền bắc Nam thống nhất, chúng tôi mới biết miền Bắc không có Tôn giáo hoạt động; do chính sách “nhân đạo của nhà nước” phải động viên các sư bác, sư ông đã bị đuổi về nhà hay sung quân ra trận khi trước về nhận chùa tu lại để kịp thống nhất Phật Giáo vào đầu thập niên 1980.

Ở trong Nam chúng tôi liên tục bị khốn đốn vì miếng cơm manh áo bị “ngăn sông cấm chợ”. Cha chú chúng tôi nhận được sự khoan hồng cách mệnh nói đi dăm ba bữa mà mất hút đến hơn 10 năm, số người di tản năm 1975 sống chết chưa biết thì bạn bè thân hữu lại tìm đường vượt biển trong nín lặng, tuổi trẻ thì đi Thanh niên xung phong, gia đình thì di dân Kinh tế mới, đổi tiền, đánh tư sản, chiếm hết các cơ sở chùa chiền, giáo đường, hí viện, gia tư… Trong vòng 5 năm cơ man nỗi khổ, khổ vì chiến tranh với Trung Cộng, khổ vì phải chiến đấu để bảo vệ… Cambodia, khổ vì gạo mốc độn khoai mì lác, bo bo… nhà này rình mò nồi cơm nhà khác… lũ chúng tôi sinh ra “hèn hạ” kể từ đó.

Phúc Châu (VN)

(Còn tiếp)

Advertisements


Chuyên mục:Bài hay trên net.

Thẻ:

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: