Uyên Nguyên – Quanh quanh cái ÐÈN CÙ ối a là TÔI MUỐN BIẾT…

TOI MUON BIET

If you really wanna to know…

1969230_777713242275355_849148166270715314_n1.
Hôm ngồi với anh Bảo, anh đề nghị tôi tập trung viết nhiều về đề tài xã hội. Xã hội ở đây là Việt Nam. Anh nói với vẻ khẩn thiết và đầy khích lệ.

Phần mình, từ hôm xảy ra vụ bạo động ở Bình Dương, tôi thấy canh cánh trong lòng nỗi ưu tư. Vấn nạn Việt Nam không thể nhìn hời hợt như là các biến cố do hệ thống chính trị mà sâu xa hơn, là nền tảng văn hóa đã bị xới xốc tận xương rễ.

Tôi đến Mỹ năm 1990, đúng mười năm sau tôi trở về Việt Nam trong một chuyến từ thiện cứu trợ nạn nhân bão lụt ngoài miền Trung. Ba tuần lễ ở đó tôi nghe thấy nhiều điều, và đến hôm trở ra sân bay về lại Mỹ, tôi nói với người bạn đi cùng, “mai này khi đất nước ‘mở toang’ ra, sẽ phải chứng kiến bao nghịch cảnh tang thương vô cùng! Bây giờ thông tin còn bưng bít nên chưa nghe và chưa thấy hết được…” Ðiều này không chỉ nói riêng người ở ngoài Việt Nam, mà ngay cả người ở trong nước cũng vậy.

Từ thời điểm đó cho đến nay đã mười năm thêm nữa, điều tôi suy nghĩ đến rồi, đến thật nhanh và đến với những hình ảnh và âm thanh quá sức tưởng tượng! Tôi bắt đầu thấy mọi lời lẽ qua việc viết lách của mình chỉ làm nặng đau thêm một phần đất có quá nhiều bi kịch, do con người cộng sinh gây ra và cùng lúc phải hứng chịu lấy.

Mọi dự đoán, nhận xét về tình hình Việt Nam có vẻ như bất cập. Không phải vì chúng ta không thấy được vấn đề. Nhưng vấn đề của hôm nay, thì hoàn toàn khác hôm qua. Ngày mai có vẻ thì là…

Chung chung, tình hình Việt Nam biến động không chỉ là bề mặt yếu tố chính trị, nó là toàn bộ nền tảng văn hóa “đứt phênh” và đang tuột dốc từ độ cao… Tất nhiên người ta dễ nhận thấy sự tàn lụn của một thể chế nhà nước cầm quyền hiện nay qua những biến động xã hội. Nhưng suy cho cùng, những biến động đó trước hết, tác động vào đời sống của mỗi cá nhân người dân và, do người dân tác động ngược lại.

Tạm gác qua những phân tích thuần tính chính trị, và những nhóm, nhân vật liên quan đến sự vận hành của hệ thống chính trị… v.v, độc giả chịu khó thắt tim để xem trọn những đoạn video ngắn, hoặc những bản tin gần đây phát tán trên các phương tiện truyền thông để thật sự thấy những điều cần thấy và biết những điều nên biết về văn hóa ứng xử của người dân với người dân mà thôi. Từ đó rút ra kết luận gì?

Nữ sinh bị đánh hội đồng
Múa cột phản cảm tại sân trường ngày khai giảng
Bố vợ “đứng hình” trước thiệp cưới “độc” của chàng rể
Bị đánh hội đồng, thanh niên Hà Nội đỡ đòn cho bạn gái
v.v và v.v…

Cho đến nay, hình như chúng ta vẫn chưa dám nhìn thẳng vào sự thật. Họa vong thân, vong bản, vong quốc đều phát xuất từ  nền tảng văn hóa tự chủ, quật cường quật khởi đã mai một. Mỗi một người dân không tự chủ thì mong gì có một chính thể nhà nước tự chủ. Mỗi một người dân không tự quật khởi, thì làm gì có một chính thể nhà nước quật khởi trước ngoại nhân bạo quyền.

Cái tôi tự chủ, sẽ là sức mạnh phi thường khi có sự kết hợp lại. Mà cái “TÔI MUỐN BIẾT,” tất nhiên trong thời đại truyền thông ngày nay sẽ không còn khó khăn như ngày trước.

Ðiều còn lại, biết rồi sao nữa?

IMG_5228Ðèn Cù, Số Phận Việt Nam Dưới Chế Ðộ Cộng Sản.
Tự truyện của Trần Ðỉnh, người từng viết tiểu sử Hồ Chí Minh.
Người Việt Books xuất bản lần thứ nhất tại Hoa Kỳ, 2014.
(Bìa và trình bày: Uyên Nguyên – Tranh: Họa sĩ Nguyễn Thanh Bình)

2.
Sáng nay tôi nghe nhiều lời chia sẻ của bạn đọc chung quanh việc ấn phẩm e-file “Ðèn Cù” của tác giả Trần Ðĩnh bị phát tán trên mạng. Cũng như trường hợp trước đó tác phẩm của Huy Ðức, Bên Thắng Cuộc, chỉ hai giờ đồng hồ sau khi công bố bản e-book, ấn bản bị “bẻ khóa” đã tràn lan… Nhưng thật sự thì chính tác giả thấy vui hơn buồn. Tác phẩm dù sao cũng thoả mãn một phần lớn nhu cầu “TÔI MUỐN BIẾT” của nhiều người Việt Nam trong lẫn ngoài nước. Cả hai tác phẩm, cùng lúc giúp chúng ta thấy có một nhu cầu tự nhiên của phong trào dân sự được nhen nhúm vài ngày trước đây: “TÔI MUỐN BIẾT.”

Nhưng khi đọc nhiều lời chia sẻ quanh quanh cái Ðèn Cù “ối a… làm sao để có được một cái Ðèn Cù?” Tựu trung tôi có cảm nhận thế này, người mình biết rồi, chỉ hay than vãn!

Ðèn Cù e-file phát tán tràn lan rồi, ấy vậy mà vẫn không ít bạn đọc trong nước hỏi làm sao có được ấn bản in trên giấy. Tôi trộm nghĩ cái thời của mình còn ở trong nước, internet làm gì có như hôm nay. Một tác phẩm nhân văn giá trị của miền Nam Việt Nam trước 1975, bị liệt vào thể loại “đồi trụy,” nếu còn cất giữ trong nhà hoặc phát tán bằng nhiều cách thì chủ nhân tất nhiên là mang tội “phản động.”

Ấy vậy mà vẫn có nhiều người cam phận “phản động.”

“TÔI MUỐN BIẾT.” Biết mà chỉ than thì cũng chả có ích gì!

Ngày 7 tháng Chín, 2014
UYÊN NGUYÊN

Advertisements


Chuyên mục:Xã hội, Xã hội

Thẻ:, , , ,

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: